Η ημέρα της γυναίκας πέρασε… Η κακοποίησή της πότε θα σταματήσει; Mar20

Θεματικη

ΠΟΤΕ ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ;

Σχετικα αρθρα

Μοιρασου το!

Η ημέρα της γυναίκας πέρασε… Η κακοποίησή της πότε θα σταματήσει;

Ladies nights, σωρείες από κόκκινα τριαντάφυλλα και προσφορές σε φο μπιζού… η παγκόσμια ημέρα της γυναίκας γιορτάστηκε το περασμένο Σάββατο με τιμές διαφορετικές από εκείνες που αρμόζουν στη διεθνή ημέρα των δικαιωμάτων των γυναικών, που θεσμοθετήθηκε το 1977 από τον Ο.Η.Ε. Το πολιτικό νόημα που έχει χάσει η 8η Μαρτίου, με έκανε να αναρωτηθώ κατά πόσο έχει σήμερα εξασφαλιστεί η ισότητα των γυναικών και η ενδυνάμωση της κοινωνικής τους θέσης.

Με αφορμή την ημερίδα του Καταφυγίου Γυναίκας για την κακοποίηση των γυναικών σήμερα, συνάντησα την Ειρήνη Μουταφίδου, ψυχολόγο και αντιπρόεδρο του Καταφυγίου Γυναίκας, του κέντρου στήριξης κακοποιημένων γυναικών στη Θεσσαλονίκη. Το κέντρο ξεκίνησε τη λειτουργία του στις αρχές Φεβρουαρίου του 2011 από μέλη που δουλεύουν εθελοντικά μέχρι σήμερα. « Ήταν πρωτοβουλία του προέδρου και των μελών της γενικής συνέλευσης, με αφορμή ότι δεν υπήρχε καμία δομή στην Ελλάδα για τις κακοποιημένες γυναίκες. Από την πρώτη εβδομάδα άρχισαν να έρχονται γυναίκες και εμείς έπρεπε να αρχίσουμε να οργανωνόμαστε. Όταν ξεκινήσαμε δεν ξέραμε το νομικό πλαίσιο και δεν είχαμε τόση σχετική εμπειρία με την κακοποίηση των γυναικών. Τώρα βρισκόμαστε πια στα πρότυπα του εξωτερικού».

Με 8 ψυχολόγους, 3 δικηγόρους, 4 κοινωνικούς λειτουργούς και τη γραμματειακή βοήθεια των μελών, το Καταφύγιο έχει παράσχει όλες του τις υπηρεσίες σε περισσότερες από 500 γυναίκες που αναζήτησαν στήριξη, ενώ κάποιου είδους μεμονωμένη βοήθεια έχουν λάβει 1000 περίπου γυναίκες από την πρώτη μέρα λειτουργίας μέχρι σήμερα. Μερίδα του λέοντος καταλαμβάνουν τα περιστατικά ενδοοικογενειακής βίας και κακοποίησης από συζυγικό ή συντροφικό άτομο, παρά από πρόσωπο στον εργασιακό ή άλλο χώρο.  Όπως διευκρίνισε η κυρία Μουταφίδου, πέραν της νομικής συμβουλευτικής και των υλικών αγαθών που έχει προσφέρει κατά καιρούς, το κέντρο παρέχει ψυχοκοινωνική στήριξη, συναντήσεις δηλαδή με κοινωνικό λειτουργό όσον αφορά κοινωνικά θέματα, τις υποχρεώσεις και τα δικαιώματα της γυναίκας. Προσφέρει ψυχολογική στήριξη με τη μορφή 16 ατομικών συνεδριών με ψυχολόγο που κρατάνε 4 μήνες ή περισσότερο αν κριθεί απαραίτητο.

«Δεν είμαστε φεμινιστικό κίνημα, σκοπός μας είναι να βοηθήσουμε τη γυναίκα. Είμαστε ουδέτεροι στην απόφαση αν θα μείνει ή αν θα φύγει από μία σχέση ή το σπίτι, δεν παίρνουμε καμία θέση», μου απάντησε η κυρία Μουταφίδου όταν τη ρώτησα πώς βοηθούν τις γυναίκες να διαχειριστούν τη σχέση τους με το σύντροφο ή το σύζυγό τους.

«Προσπαθούμε να συμβάλλουμε στη δημιουργία μιας μορφής οικογένειας χωρίς βία, με ισότητα ανάμεσα στα μέλη της, μακριά από το πατριαρχικό πρότυπο.» Το Καταφύγιο Γυναίκας σχεδιάζει για πρώτη φορά στην Ελλάδα να θέσει σε λειτουργία ομάδες διαχείρισης θυμού από άνδρες, προωθώντας τη συμβουλευτική ζευγαριών, ενώ στα σχέδια των εθελοντών είναι και η δημιουργία προγράμματος απομακρυσμένης βοήθειας. «Ο χρόνος και η έλλειψη πόρων μας πιέζουν», μου είπε ωστόσο η αντιπρόεδρος του κέντρου, η οποία μαζί με τους συναδέλφους της συμβουλεύει και βοηθά γυναίκες που καταφεύγουν στο κέντρο από περιοχές έως και δύο ώρες μακριά από τη Θεσσαλονίκη.

Η κακοποίηση που μπορεί να αντιμετωπίσει μια γυναίκα δύναται να έχει τη μορφή της σωματικής κακοποίησης, της ψυχολογικής, της σεξουαλικής και της οικονομικής. Η ψυχολόγος εξέφρασε τη σιγουριά ότι οι γυναίκες που κακοποιούνται υφίστανται μια συνδυαστική μορφή βίας, κυρίως σωματικής και ψυχολογικής-λεκτικής. Τα ¾ των περιπτώσεων έχουν κακοποιηθεί σωματικά, σίγουρα όμως υπάρχει ταυτόχρονα και ψυχολογική κακοποίηση. Όσον αφορά τις κακοποιημένες γυναίκες; Μόνο από μειονότητες δεν προέρχονται, καθώς «τουλάχιστον οι μισές περίπου έχουν λάβει την ανώτερη εκπαίδευση, ακόμα και αυτές που έχουν σπουδάσει σε πανεπιστήμια και σχολές. Είναι οι γυναίκες της διπλανής πόρτας, του διπλανού γραφείου και μπορεί να δείχνουν ακόμα και δυναμικές», τόνισε η κυρία Μουταφίδου, διαψεύδοντας την πεποίθηση ότι η κακοποίηση χτυπά την πόρτα με βάση το υψηλό οικονομικό και κοινωνικό status quo. «Είναι όπως φαντάζεστε ανασφαλείς, με χαμηλή αυτοεκτίμηση, γιατί και ο σύντροφος τους τις έχει πείσει για αυτό.»

Το 30-40% των κακοποιημένων γυναικών έχουν μεγαλώσει σε ένα αντίστοιχο οικογενειακό περιβάλλον όπως δείχνουν τα στατιστικά στοιχεία του κέντρου. Όταν μια γυναίκα έχει αυτού του είδους τα πρότυπα για τους σημαντικούς ανθρώπους της ζωής της και οι σχέσεις της μαζί τους έχουν διαμορφωθεί κατά αυτά τα πρότυπα. Αυτός είναι και ένας από τους λόγους που κρατούν μια γυναίκα που υφίσταται βία, για καιρό στην επικίνδυνη οικογενειακή εστία.

Άλλοτε, οι γυναίκες αγαπούν τους συντρόφους τους τόσο ώστε να δικαιολογούν την «οξυθυμία» τους και μην αναγνωρίζουν σημάδια κακοποίησης. «Οι λόγοι που οι γυναίκες δε φεύγουν είναι η ύπαρξη παιδιών, η οικονομική εξάρτηση από το σύζυγο, ο φόβος και η ντροπή. Πολλές αυτοστιγματίζονται, αυτοπεριθωριοποιούνται και κρατούν μια παθητική τάση, με τη συμβολή του συζύγου που τις αποκόβει από το κοινωνικό και οικογενειακό περιβάλλον. Εκτός αυτού, υπάρχει παντελής έλλειψη ενημέρωσης σχετικά με τα δικαιώματα των γυναικών, την επιμέλεια των παιδιών, το που μπορούν να προσφύγουν για βοήθεια. Ντρέπονται επίσης για την κατάσταση, ντρέπονται να το παραδεχτούν», μου είπε η αντιπρόεδρος του Καταφυγίου.

Όταν τη ρώτησα πώς μπορούμε να καταλάβουμε ότι μια φίλη, μια συνάδελφος, μια συγγενής μας κακοποιείται, μου απάντησε πώς αν θέλει να το κρύψει θα τα καταφέρει. «Οι γυναίκες που έχουν κακοποιηθεί είναι εσωστρεφείς και κρύβουν πράγματα, το πρόβλημα μπορεί να φανεί στο βλέμμα τους, ενώ κατά τα άλλα φαίνονται ευτυχείς. Αποφεύγουν τις κοινωνικές επαφές. Υπάρχουν έντονα σκαμπανεβάσματα στη διάθεσή τους».

Σχετικά με το προφίλ του θύτη «μπορεί να είναι εξαρτημένος με έναν από τους δύο γονείς του σε πολλές περιπτώσεις. Θέλει να δείχνει γενναιόδωρος, εστιάζει στα υλικά αγαθά. Είναι ανασφαλής τελικά και στηρίζεται σε αυτό. Έχουν πρόβλημα διαχείρισης θυμού και δε μπορούν να ελέγξουν τον εαυτό τους. Θεωρούν ότι είναι αλώβητοι, καμιά αρχή ή εξουσία, ενώ στην πραγματικότητα να είναι δειλοί». Σύμφωνα με την ψυχολόγο η τρέχουσα κοινωνική και οικονομική κρίση εντείνει τα περιστατικά βίας, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι πριν δεν υπήρχαν.

Η ενδοοικογενειακή βία έχει επιρροή όπως είναι αναμενόμενο και στα παιδιά. «Μεγάλο ποσοστό αναπαράγουν τους ίδιους ή αντίθετους ρόλους στην οικογένεια ή στις σχέσεις τους ως ενήλικες. Εμφανίζουν τάσεις παραβατικότητας, μπορεί να είναι επιθετικά στο σχολείο, να μη μπορεί να συγκεντρωθεί. Ίσως θέλοντας να ξεφύγει από την κατάσταση να φύγει από το σπίτι, πέφτοντας σε άλλες παγίδες». Εντύπωση μου προκάλεσε ο ισχυρισμός πως τα παιδιά καμιά φορά χάνουν την παιδική τους ηλικία, αναλαμβάνοντας υποσυνείδητα ένα ρόλο προστάτη.

Το Καταφύγιο δε συνεργάζεται άμεσα με άλλους υποστηρικτικούς φορείς, έχει παραπέμψει όμως περιστατικά στη Γενική Γραμματεία Ισότητας των φίλων, στους δήμους, στις κοινότητες, σε νοσοκομεία, σε κέντρα ψυχικής υγείας των παιδιών, σε ξενώνες, ενώ τα μέλη έχουν παραστεί ως μάρτυρες σε αστυνομικά τμήματα.

«Είμαστε μια οργάνωση για τον κόσμο που στηρίζεται από τον κόσμο. Τα έξοδά μας καλύπτονται από ιδιωτικές πρωτοβουλίες και φορείς και από τα μέλη, ξέρουμε ότι και ο κόσμος μέσα στην κρίση είναι δύσκολο να μας στηρίξει και να μας πιστέψει», είπε η κυρία Μουταφίδου, ξεκαθαρίζοντας ότι το κέντρο δεν έχει λάβει, εκούσια, κρατικά κονδύλια. Σκοπός του Καταφυγίου είναι να ευαισθητοποιήσει μέσα από τις δράσεις του την κοινή γνώμη, για ένα πρόβλημα που φαίνεται παρωχημένο, συνεχίζει ωστόσο να απειλεί την ισότητα των φύλων, συντηρώντας τις κοινωνικές προκαταλήψεις. Προκαταλήψεις τις οποίες την ημέρα της γυναίκας οφείλουμε να θυμόμαστε ότι κάποτε οι κοινωνικοί αγώνες προσπάθησαν να καταρρίψουν.

No related posts.