Van Gogh Alive! The experience

«Μία μεγάλη φωτιά καίει μέσα μου, αλλά κανείς δεν σταματά για να ζεσταθεί από αυτή, το μόνο που μπορούν να δουν οι περαστικοί είναι ίχνη από καπνό».

Ένας από τους πολλούς στίχους που προδίδουν το πόσο ευαίσθητη και ταλαιπωρημένη ήταν η ψυχή ενός καλλιτέχνη που η αναγνώρισή του έγινε μετά τον θάνατό του. Ένας ιμπρεσιονιστής και πρωτοπόρος της μοντέρνας τέχνης, αυτοδίδαχτος και χιλιοχτυπημένος από τους δαίμονες του μυαλού του.

Μία τραγική ιστορία που υπογράφεται με το όνομα Βίνσεντ Βαν Γκογκ. Μέσα στη Δ.Ε.Θ., στο Περίπτερο 7, αυτήν την ιστορία ήρθε να μας αφηγηθεί μία έκθεση ζωγραφικής διαφορετική από άλλες. Σε έναν χώρο με προθάλαμο, διάδρομο, κυρίως αίθουσα και έξοδο δεν πίστευα ότι θα ζούσα μία εμπειρία που θα μου έλεγε την τραγική ζωή ενός ζωγράφου, που η ομορφιά των έργων του και των αποφθεγμάτων του θα με έκανε να ενδιαφερθώ σε ένα πιο προσωπικό επίπεδο.

Καθώς μπήκα στον προθάλαμο, με περίμενε η αναπαράσταση του πίνακα «Το Υπνοδωμάτιο στην Αρλ», το οποίο με έκανε να νιώσω ότι ήμουν κομμάτι αυτού του έργου, σαν να μπορούσε ο οποιοσδήποτε να ζήσει μέσα σε εκείνο το δωμάτιο που κάποτε άνηκε στον ίδιο τον Βαν Γκογκ. Από δίπλα υπήρχαν τα πρώτα αποφθέγματα του ζωγράφου που διάβαζε κανείς, καθώς έμπαινε στην έκθεση. «Με κάποιο τρόπο το ηλιοτρόπιο είναι δικό μου». Τα ηλιοτρόπια ήταν για ένα διάστημα η κύρια πηγή έμπνευσης του, καθώς τα χρώματα του κίτρινου και του καφέ εκφράζουν έναν κόσμο γεμάτο χαρά, ελπίδα και ήλιο. Έναν κόσμο που ο Βίνσεντ άρχισε να επισκέπτεται όλο και πιο σπάνια, καθώς βυθιζόταν όλο και πιο πολύ στις συναισθηματικές του διαταραχές.

Προχώρησα στον διάδρομο. Μέσα από την κύρια αίθουσα ακουγόταν δυνατά κλασική μουσική, κομμάτια της εποχής του Βαν Γκογκ. Η περιέργειά μου ήθελε να τρέξω κατευθείαν στην «εμπειρία» για την οποία είχα βρεθεί εκεί, όμως στον διάδρομο εκείνο υπήρχαν οι ιστορίες που κρύβονταν πίσω από κάθε ένα από τα έργα του ζωγράφου. Ήξερα ότι άξιζε να δώσω λίγα λεπτά από τον χρόνο μου για να διαβάσω αυτές τις ιστορίες. Έτσι, θα κατανοούσα καλύτερα ποιος ήταν αυτός ο άνθρωπος που η φήμη του έχει διαρκέσει για πάνω από έναν αιώνα. Τον πρώτο πίνακα που πρόσεξα ήταν ο περίφημος και αρκετά δημοφιλής πίνακας «Έναστρη νύχτα». Τούτο το έργο ήταν το μόνο που ήξερα ότι είχε κάνει ο Βαν Γκογκ και αποφάσισα ότι άξιζε η αναμονή για να μάθω την πηγή έμπνευσης του πολυσυζητημένου πίνακα.

«Οι κρίσεις του Βαν Γκογκ γίνονταν όλο και πιο σοβαρές. Ήταν βίαιος τόσο προς τους άλλους όσο και προς τον εαυτό του, καταπίνοντας μπογιές και προσπαθώντας να αυτοακρωτηριαστει. Έπασχε από παραισθήσεις και εφιάλτες. Κλεισμένος στο άσυλο της γαλλικής πόλης Sain-Remy, ο Βίνσεντ ζωγράφιζε τη θέα από το δωμάτιό του, η οποία απεικονίζεται στον πίνακα ‘Έναστρη Νύχτα’. Οι έντονα συγκινησιακές ρευστές πινελιές και ο κυματιστός ουρανός αποκαλύπτουν ένα διαταραγμένο πνεύμα, χωρίς όμως να μεταδίδουν απελπισία». Είχα μείνει έκπληκτη! Δεν μπορούσα να αντιληφθώ πως ένα τέτοιο όμορφο μυαλό μπορούσε να παλεύει με τόσο έντονα σκοτάδια.

Λίγο αργότερα, συνέχισα στην κύρια αίθουσα, όπου επιτέλους η «εμπειρία» θα ξεκινούσε. Αυτό που αντίκρισα ήταν κάτι το μοναδικό! Ξαφνικά περιβαλλόμουν από εικόνες και ήχους. Προβολές των έργων του Βαν Γκογκ που έγλυφαν τους τοίχους μέχρι και το δάπεδο, και μουσικές που στόχος τους ήταν να σε ταξιδέψουν στην εποχή, αλλά και την ψυχοσύνθεση του καλλιτέχνη. Στίχοι ελπίδας και χαράς εμφανίζονταν μαζί με κάθε ένα από τους πίνακες του, μεταφέροντας τις σκέψεις, τα συναισθήματα και την πνευματική κατάσταση του Βαν Γκογκ, που παρόλο που το μαρτύριο του μυαλού του γινόταν ολοένα και χειρότερο, ο τρόπος που έβλεπε τη ζωή ήταν πέρα για πέρα αισιόδοξος και γεμάτος ελπίδα, εντοπίζοντας την αγάπη και τη χαρά σε καθετί που ζωγράφιζε και ζούσε. Μερικά από τα αποφθέγματα του μαρτυρούν την αγάπη του για τη ζωή:

-Η αγάπη είναι κάτι αιώνιο, μπορεί να αλλάζει η μορφή, αλλά όχι η ουσία.

-Νιώθω ότι δεν υπάρχει τίποτα πιο αληθινά καλλιτεχνικό όσο η αγάπη για τους ανθρώπους.

-Δεν πρόκειται να ζήσω χωρίς αγάπη.

-Καλύτερα να πεθάνω από πάθος παρά από βαρεμάρα.

-Η αρχή είναι, ίσως, πιο δύσκολο από οτιδήποτε άλλο, αλλά μην χάνεις το θάρρος σου, όλα θα πάνε καλά.

Καθώς βγήκα από την κύρια αίθουσα και πήγαινα προς την έξοδο, αποφάσισα να μάθω περισσότερα για το Βίνσεντ Βαν Γκογκ, έναν καλλιτέχνη που πίσω από πολλά έργα του υπήρχε μία κραυγή βοήθειας. Έναν άνθρωπο που η προσωπικότητά του και η ιστορία του ήταν ο τέλειος συνδυασμός ενός τραγικού μύθου. Ενός μύθου που θα χιλιοειπωθεί γενιές αργότερα και θα υμνηθεί, αφήνοντας μία υστεροφημία που ο απελπισμένος τότε Βίνσεντ Βαν Γκογκ δεν μπορούσε ποτέ να φανταστεί.

No related posts.