«Ένας καλός γιος», του Pascal Bruckner

Το υπέροχο βιβλίο του Pascal Bruckner με τίτλο «Ένας καλός γιος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη, είναι μία συγκλονιστική αυτοβιογραφία που μοιάζει με μυθιστόρημα. Είναι μία κατάθεση ψυχής, μία μορφή αυτό-ψυχανάλυσης, με τον συγγραφέα να προσπαθεί να ξορκίσει τα φαντάσματα του παρελθόντος.

Πρόκειται για την ιστορία ενός παιδιού αυστριακής καταγωγής με εύθραυστη υγεία. Εξαιτίας του σοβαρού προβλήματος των πνευμόνων του, λοιπόν, οι γονείς του το στέλνουν σε σανατόριο στην Αυστρία, σε πολύ μικρή ηλικία. Ο συγγραφέας εξιστορεί τα γεγονότα της ζωής του και τη σχέση του με τους γονείς του. Ζώντας σε ένα καταπιεστικό και ασφυκτικό οικογενειακό περιβάλλον, η διαμονή του στο σανατόριο ήταν ένας παράδεισος για το μικρό παιδί.

Το βιβλίο χωρίζεται σε τρεις χρονικές περιόδους. Η πρώτη έχει τον τίτλο «το απεχθές και το θαυμάσιο» και αναφέρεται στην παιδική ηλικία του Bruckner. Εδώ, ξεδιπλώνεται ο δύσκολος χαρακτήρας του πατέρα του. Ένας πατέρας απόμακρος, βίαιος, αυταρχικός, φιλοναζιστής και αντισημίτης. Ένας σύζυγος που δέρνει και εξευτελίζει καθημερινά τη γυναίκα του, ενώ ο ίδιος το γλεντάει με ερωμένες. Οι καθημερινές συγκρούσεις στο σπίτι έχουν γίνει πια συνήθεια. Η μητέρα του Bruckner είναι μία υποτακτική γυναίκα που δεν μπορεί να φέρει αντιρρήσεις στον αφέντη του σπιτιού. Δέχεται παθητικά τους ξυλοδαρμούς και τον εξευτελισμούς του συζύγου της. Η σχέση του ζευγαριού θα μπορούσε, με άλλα λόγια, κάλλιστα να χαρακτηριστεί ως σχέση σαδιστή-μαζοχιστή. Το μίσος του μικρού Bruckner για τον πατέρα του δεν είχε όρια. Ικέτευε πάντα τον Θεό να κάνει κάτι ώστε αυτός ο τύραννος να πεθάνει, χωρίς να τον νοιάζει ο τρόπος.

Το δεύτερο μέρος του βιβλίου, με τίτλο «η μεγάλη απόδραση», αναφέρεται στα νεανικά χρόνια του συγγραφέα, όταν απομακρύνθηκε από το ασφυκτικό περιβάλλον της οικογένειάς του. Ήταν μία περίοδος που ο Bruckner ανακαλύπτει έναν νέο κόσμο. Διαβάζει και γνωρίζει σπουδαίους λογοτέχνες. Ο ίδιος ομολογεί ότι τα βιβλία ήταν η δική του σανίδα σωτηρίας και η μόνη του διέξοδος από τη σκληρή πραγματικότητα μέσα στην οποία έζησε τα παιδικά του χρόνια.

Το τελευταίο μέρος του βιβλίου είναι «το κλείσιμο των λογαριασμών». Ο Bruckner, έμπειρος και καταξιωμένος πια συγγραφέας, αποχαιρετά πρώτα τη μητέρα του και, στη συνέχεια, έρχεται αντιμέτωπος με τον μεγαλύτερό του φόβο, τον πατέρα του. Ο πατέρας του, αν και μεγάλος σε ηλικία, δεν έχει αλλάξει χαρακτήρα, αλλά ούτε τις πεποιθήσεις του. Αυτό που εύχεται ο ίδιος ο Bruckner είναι να μην μοιάσει ποτέ στον πατέρα του. Εκείνος, όμως, του λέει με θράσος: «Μπορείς να με μισείς όσο θέλεις, όμως, η εκδίκησή μου είναι πως μου μοιάζεις».

Έστω και σε αυτές τις τελευταίες στιγμές της ζωής του πατέρα του, ο γιος ελπίζει σε μία συγγνώμη του, για όλα τα δεινά που είχε προκαλέσει στον ίδιο και τη μητέρα του. Χαρακτηριστικά αναφέρει: «Αν μου είχε πει μία φορά, μία φορά έστω, πως αναγνώριζε τα λάθη του και παραδεχόταν πως είχε κακομεταχειριστεί τη μητέρα μου, θα τον αγκάλιαζα και θα κλαίγαμε παρέα, θα τον συνόδευα όσο πιο ήσυχα γινόταν ως το τέλος. Αλλά εκείνος επέμενε στο παραλήρημά του».

Related posts:

  1. Η ψιθυριστή κραυγή όλων των ανθρώπων