“Confusio”

Εν έτει 2019, η ανθρωπότητα έχει να αντιμετωπίσει ένα σωρό από προβλήματα, τα οποία συνεχώς αυξάνονται και εντείνονται. Καταλυτικό ρόλο έχουν αποτελέσει, αναμφισβήτητα, η πολιτική αστάθεια σε διεθνές, ενωσιακό και εθνικό επίπεδο, η μισαλλοδοξία, ο προπαγανδισμός, η προσφυγική κρίση, η αθρόα παράτυπη μετανάστευση στον χώρο της Μεσογείου, καθώς επίσης και το συνεχώς δημιουργούμενο κλίμα ξενοφοβίας, τα τρομοκρατικά χτυπήματα, η παραπληροφόρηση από τα ΜΜΕ, αλλά και η προβολή της επίπλαστης ευμάρειας στα social media, η συνεχής εμβάθυνση της οικονομικής κρίσης και οι κοινωνικές προεκτάσεις της (μακροχρόνια ανεργία, αδήλωτη εργασία, μετανάστευση, διαζύγια, ψυχολογικά προβλήματα, κοινωνικό μίσος).

Όσον αφορά τη χώρα μας, αυτή βρίσκεται σε ένα κρίσιμο προεκλογικό σταυροδρόμι, καθώς η δημοκρατία μας περνά τη μεγαλύτερη κρίση της μεταπολίτευσης. Στο παρόν άρθρο θα γίνει σταχυολόγηση των ενοτήτων και μέσα σε αυτές θα αναλυθούν οι ακόλουθες ενότητες που αφορούν όλες τις εκφάνσεις του ανθρώπινου βίου, με πρόσφατα παραδείγματα των τελευταίων ετών που διανύουμε και της επικαιρότητας.

Ι. Πολιτικό επίπεδο

Ένα από τα πιο σοβαρά εθνικά ζητήματα που έχει να αντιμετωπίσει η χώρα μας αποτελεί αδιαμφισβήτητα η επικύρωση της βλαπτικής Συμφωνίας των Πρεσπών από το εθνικό μας κοινοβούλιο. Η συμφωνία αυτή υπεγράφη την προηγούμενη χρονιά, χωρίς να ληφθεί υπόψη η διαφωνία του ελληνικού λαού που εκφράστηκε ένθερμα, με συλλαλητήρια που διοργάνωσαν πανελλήνιοι αλλά και όλοι οι παμμακεδονικοί σύλλογοι σε ολόκληρη την χώρα, έχει ως προς το περιεχόμενό της πολλά μελανά σημεία, ασαφή και ακόμη και επικίνδυνα (π.χ. αμετάκλητα θα ισχύσει για το μέλλον) και, φυσικά, αβέβαιες συνέπειες σε περίπτωση που θα εφαρμοστεί. Σημειώνεται δε ότι είναι μια άκυρη συμφωνία, όχι μόνο επειδή υπεγράφη κατά παράβαση της αρχής της λαϊκής κυριαρχίας και της αρχής του αντιπροσωπευτικού συστήματος (άρθρο 1 Συντάγματος), αλλά και επειδή θα έπρεπε ήδη μέχρι το τέλος του 2018 να περάσει από το σκοπιανό κοινοβούλιο, πράγμα που δεν συνέβη.

Συγχρόνως, η πολιτική ηγεσία δεν δίστασε να χαρακτηρίσει ως «φασίστες» και «ακροδεξιούς» τους δικαίως διαφωνούντες με την συμφωνία αυτή, προστατευόμενη από ένα σώμα αστυνομικών κατά την διάρκεια των εγκαινίων της Δ.Ε.Θ. ή της ομιλίας του πρωθυπουργού στο Παλαί Ντε Σπορ, στις 14 Δεκεμβρίου του 2018. Η δε αστυνομική αρχή προέβη σε ρίψη δακρυγόνων, χρήση βίας και συλλήψεις πολιτών κατά παράβαση των δημοκρατικών αρχών, του κράτους δικαίου, της αρχής της αναλογικότητας, της νομιμοποιητικής και εγγυητικής λειτουργίας του πολιτεύματος, της ασφάλειας δικαίου και της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης των πολιτών.

Η πολιτική ηγεσία σπέρνει την διχόνοια και καλλιεργεί το μίσος και τον εθνικισμό, που συσσωρεύονται εύλογα σε μία μεγάλη μερίδα της κοινωνίας εξαιτίας της μακροχρόνιας ανοχής της υποβάθμισης του βιοτικού επιπέδου των Ελλήνων πολιτών και της αλλοίωσης της ιστορίας. Δεν δίστασε μάλιστα να παραφράσει κατά το δοκούν και αλαζονικά τις έννοιες του «πατριώτη» και του «φασίστα», χαρακτηρίζοντας με αυτούς τους αποτρόπαιους χαρακτηρισμούς ακόμη και ανήλικα παιδιά που διαδήλωσαν για την ελληνικότητα της Μακεδονίας στα σχολεία τους. Η πολιτική ηγεσία επιβάλλει την εφαρμογή της συμφωνίας και παραχαράσσει την ιστορία της χώρας μας, προκειμένου να εξυπηρετήσει συγκεκριμένες πολιτικές σκοπιμότητες που θα φανούν στο μέλλον. Αποτελείται δε ως επί το πλείστον από ανθρώπους προκλητικούς στις δηλώσεις τους, χωρίς ηθικές αξίες, γνώση της ιστορίας, πίστη στον Θεό και αγάπη για την Ελλάδα.

Ως προς τις ηθικές αξίες και την πίστη στον Θεό είναι σημαντικό το να ειπωθεί το εξής ότι ο καθένας μας δικαιούται να ασπάζεται ή να μην ασπάζεται κάποια συγκεκριμένη θρησκεία ή δόγμα, καθώς και να εκδηλώνει ή να μην εκδηλώνει αντίστοιχα την λατρεία του. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι όποιος πιστεύει κάτι διαφορετικό ή δεν πιστεύει καθόλου, δικαιούται να βλασφημεί και να προσβάλλει βάναυσα τα πιστεύω κάποιου άλλου. Έτσι, είναι όλως απαράδεκτο το να προβαίνουν κυβερνητικοί εκπρόσωποι σε προσβλητικές δηλώσεις για τα θεία, όπως πρόσφατα συνέβη με μια ανακοίνωση στο twitter από κυβερνητικό μέλος σχετικά με την Γέννηση του Ιησού Χριστού.

Επίσης, είναι απαραίτητη η αναφορά στον χώρο της παιδείας. Πιο συγκεκριμένα, το Υπουργείο Παιδείας πέρυσι επιθυμούσε την κατάργηση των Λατινικών και την προώθηση του μαθήματος της Κοινωνιολογίας, την στιγμή που τα Λατινικά είναι η μητέρα όλων των μετέπειτα λατινογενών γλωσσών, η βασική γλώσσα της νομικής επιστήμης αλλά και ένα από τα θεμέλια της κλασσικής φιλολογίας, ενώ η Κοινωνιολογία έχει έναν σημαντικό, πλην επικουρικό ρόλο. Επιπλέον, οι πρόσφατες δηλώσεις περί κατάργησης των πανελληνίων εξετάσεων και η πρόσβαση στην δημόσια εκπαίδευση μόνο με το απολυτήριο Λυκείου είναι τουλάχιστον απαράδεκτες, καθώς στο πανεπιστήμιο πρέπει να έχουν πρόσβαση οι άριστοι στο πνεύμα, οι εργατικοί και οι έχοντες την επιθυμία να εξελιχθούν, πράγμα που δεν θα ισχύει, εάν μπορούν όλοι ανεξαιρέτως να έχουν πρόσβαση στις πανεπιστημιακές σχολές μόνο με την κατοχή του απολυτηρίου Λυκείου.

Επιπρόσθετα, πρέπει να σημειωθούν και τα διάφορα σκάνδαλα που έχουν ξεσπάσει και αφορούν την εμπλοκή πολιτικών προσώπων σε υποθέσεις για ξέπλυμα βρώμικου χρήματος (π.χ. με γνωστή φαρμακευτική εταιρία ή με μεσάζοντες διακίνησης δημοσίου χρήματος), η διαιώνιση της κοινωνικής αδικίας (π.χ. την υπόθεση με την καθαρίστρια και το πλαστό πτυχίο, ενώ συγχρόνως αφήνεται ελεύθερος στο κέντρο της Αθήνας για συγκεκριμένο διάστημα γνωστός τρομοκράτης), η επικράτηση της ευνοιοκρατίας σε σημαντικές θέσεις του δημοσίου βίου, καθώς και η παραβίαση της αρχής της αξιοκρατίας. Το δε τελευταίο οδηγεί στην αθρόα μετανάστευση μορφωμένων νέων παιδιών που αναγκάζονται να εγκαταλείψουν την πατρίδα, για να βρουν αξιοπρεπείς θέσεις εργασίας σε άλλα κράτη, τη στιγμή που τα άτομα αυτά, σε μια κοινωνία ίσων ευκαιριών θα μπορούσαν να συνεισφέρουν ενεργά στο κοινωνικό σύνολο.

Ακόμη, στα πρόσφατα γεγονότα μπορεί να προστεθεί και η εκδήλωση που διοργάνωσε στις γιορτές ο ΠτΔ για τους παράτυπα εισερχόμενους μετανάστες, Ως προς το ζήτημα αυτό, είναι καλό να τονιστεί ότι προφανώς και όλοι οι άνθρωποι είμαστε ίσοι, δικαιούμαστε να ζούμε σε ένα ειρηνικό και αρμονικό κοινωνικό περιβάλλον, με σεβασμό και τήρηση όλων των κανόνων δικαίου (διεθνών, ενωσιακών και εθνικών), χωρίς να υφιστάμεθα διωγμούς, βασανιστήρια και οποιασδήποτε μορφής κακοποίηση ή απειλές και προσβολές κατά των απολύτων αγαθών της ζωής, της υγείας και της σωματικής μας ακεραιότητας. Δυστυχώς, όμως, το πρόβλημα της μετανάστευσης, καθώς και της αθρόας προσέλευσης προσφύγων στην χώρα μας, οι οποίοι δεν μπορούν εκ των πραγμάτων να απορροφηθούν από την ελληνική κοινωνία λόγω της οικονομικής κρίσης, της γεωγραφικής έκτασης της χώρας μας και του μεγάλου αριθμού τους που συνεχώς αυξάνεται, μπορεί να λυθεί μόνο από τους ιθύνοντες σε διεθνές, ενωσιακό και εθνικό επίπεδο.

Προφανώς και είναι απάνθρωπο και απαράδεκτο το να φιλοξενούνται οι άνθρωποι αυτοί εγκλωβισμένοι μέσα σε hotspots των οποίων οι συνθήκες είναι άθλιες, καθώς και να γίνονται αντικείμενο εκμετάλλευσης των διακινητών που θησαυρίζουν από τον τρόπο που βρίσκουν για να τους περνούν παράνομα μέσα στην χώρα μας. Όμως, είναι απαράδεκτο το να προβαίνει η πολιτική ηγεσία του τόπου σε τέτοιου είδους ενέργειες από την στιγμή που ήδη η ελληνική κοινωνία ολοένα και περισσότερο φτωχοποιείται, βλέποντας τα εισοδήματά της να συρρικνώνονται ολοένα και περισσότερο ή υπάρχουν τόσες ευπαθείς κοινωνικές ομάδες που χρήζουν άμεσης βοήθειας και οι οποίες μένουν στο περιθώριο (π.χ. τέκνα σε ορφανοτροφεία, ηλικιωμένοι σε γηροκομεία, ασθενείς σε νοσοκομεία, φτωχές οικογένειες που αδυνατούν να έχουν τα προς το ζην).

Στα σοβαρά προβλήματα που υπάρχουν σε πολιτικό επίπεδο πρέπει να προστεθεί και η αδράνεια που συνεχίζει να υπάρχει ως προς την αποκατάσταση των ζημιών που υπέστησαν όλοι οι κάτοικοι στο Μάτι του Ν. Αττικής το περασμένο καλοκαίρι. από την φονική πυρκαγιά που ξέσπασε και επέφερε τον θάνατο 100 ατόμων. Η πολιτική ηγεσία γέμισε με φρούδες ελπίδες και ανεκπλήρωτες υποσχέσεις τους κατοίκους και ακόμη και σήμερα, έξι μήνες μετά, δεν έχει συμβεί καμία ουσιαστική ενέργεια.

Τέλος, σύμφωνα με το αρχαίο ρήμα «βουλεύω» που σημαίνει σκέφτομαι και αποφασίζω, όλοι όσοι απαρτίζουν το ελληνικό κοινοβούλιο οφείλουν να «βουλεύονται» και να επεξεργάζονται τα πολιτικά προβλήματα προς όφελος της ελληνικής κοινωνίας. Συγχρόνως, σύμφωνα με το αρχαίο ρήμα «υπουργέω-υπουργώ», το οποίο σημαίνει υπηρετώ, η πολιτική ηγεσία, με επικεφαλής τον πρωθυπουργό της χώρας, οφείλει να υπακούει στις επιταγές και τις ανάγκες των Ελλήνων πολιτών, να σέβεται τους θεσμούς, τους νόμους και της αξίες της ελληνικής πολιτείας, να μεριμνά για την κοινωνική ευημερία και την προστασία του δημοσίου συμφέροντος στη πράξη.

ΙΙ. Μ.Μ.Ε. και social media

Ως προς τα Μ.Μ.Ε., θα πρέπει να σημειωθεί ότι αυτά προβάλλουν εύπεπτα προγράμματα που οδηγούν στον αποπροσανατολισμό της κοινής γνώμης από τα σοβαρά προβλήματα και των οποίων το περιεχόμενο είναι αντιαισθητικό, πρόστυχο, χυδαίο και υποβαθμισμένο. Για παράδειγμα, παρατηρείται η μεγάλη συμμετοχή νέων ατόμων σε ριάλιτι μόδας, επιβίωσης ή εύρεσης ερωτικού συντρόφου, τα οποία συνήθως έχουν ελλιπές μορφωτικό επίπεδο, δεν έχουν καμία επαφή με την πραγματικότητα, επιδιώκουν την κολακεία, την διασημότητα με κάθε κόστος, την ειδωλοποίησή τους και τον εύκολο και γρήγορο πλουτισμό τους, χωρίς να προσφέρουν πραγματικά κάτι σημαντικό στην κοινωνία (π.χ. δεν διστάζουν να κάνουν καραγκιοζιλίκια για να αποκομίσουν χρηματικά έπαθλα σε εβδομαδιαία βάση).

Επίσης, η ενημέρωση από τα μεγάλα κανάλια ή από κάποιες γνωστές ιστοσελίδες είναι κατά βάση παραπλανητική και ακόμη και στοχευμένη. Αντί να προβάλλεται η είδηση αυτή καθ’ εαυτή με τον πρέποντα σεβασμό και την τήρηση της δεοντολογίας, γίνεται προσπάθεια παρουσίασής της με τρόπο βιαστικό, υποκριτικό, προκλητικό, απάνθρωπο και εξευτελιστικό, προκειμένου να αυξηθεί η τηλεθέαση ή τα likes της δημοσίευσης. Αυτό συνέβη πρόσφατα και με τον βιασμό (άρθρο 336 Π.Κ.) και την θανάτωση λόγω της έκθεσης (άρθρο 306 Π.Κ.) της άτυχης φοιτήτριας από το Διδυμότειχο.

Επιπλέον, εδώ πρέπει να γίνει μνεία του κάτωθι ζητήματος με βάση το ακόλουθο παράδειγμα. Πρόσφατα, έγινε η ετήσια φωτογράφηση από γνωστό περιοδικό για την προώθηση της καμπάνιας ενάντια στην ασθένεια του AIDS. Σε αυτήν συμμετείχαν διάσημοι Έλληνες καλλιτέχνες, αρκετά αγαπητοί στο ελληνικό κοινό, αλλά ταυτόχρονα συμμετείχαν και άσημα πρόσωπα. Ως προς τα τελευταία, αναφέρεται ότι εάν κάποιος δεν γνωρίζει για ποιον σκοπό φωτογραφήθηκαν και δει απλά τη φωτογραφία τους χωρίς να διαβάσει την λεζάντα κάτω από την φωτογραφία δεν θα καταλάβει ότι η φωτογράφησή τους έγινε γι’ αυτόν τον σκοπό. Αντιθέτως, τα άσημα άτομα προβάλλουν την ωραιοπάθεια και τον εγωισμό τους αλλά και την ευήθειά τους με τρόπο υπεροπτικό. Κάτι τέτοιο φυσικά αντιβαίνει στον σκοπό για τον οποίο φωτογραφήθηκαν.

Στο σημείο αυτό διατυπώνεται ότι τέτοιου είδους ζητήματα δεν επιλύονται με μια απλή φωτογράφηση, αλλά με δράσεις, ενημέρωση του κοινού, συμμετοχή σε εκδηλώσεις και γνωστοποίηση όλων των πληροφοριών για την ασθένεια μέσα από τους λογαριασμούς προφανώς των διάσημων ατόμων (influencers), προκειμένου να υπάρξει ουσιαστική ευαισθητοποίηση επί του ζητήματος.

Επιπρόσθετα, πρέπει να προστεθούν και οι πρόσφατες δηλώσεις μίας αφελούς κοπέλας που φέρει έναν ξεχασμένο και όλως ασήμαντο τίτλο ομορφιάς. Οι δηλώσεις με το περίφημο «χαστούκι» και τις πλαστικές σχολιάστηκαν πάρα πολύ και στη συνέχεια η κοπέλα αυτή απολογήθηκε στη συνέχεια μέσα από τον λογαριασμό της στο instagram. Πρώτον, το γεγονός ότι ένα άτομο που έχει το συγκεκριμένο lifestyle και επιδιώκει να ενταχθεί στην showbiz δεν αντιπροσωπεύει ούτε την μεγαλύτερη μερίδα των γυναικών στην χώρα μας, ούτε και απευθύνεται σε όλες τις γυναίκες, παρά σε έναν περιορισμένο κύκλο ατόμων, ήτοι αυτών με τα οποία συναναστρέφεται και έχει τις αντίστοιχες προσλαμβάνουσες. Έτσι δεν θα μπορούσε να βγει το βιαστικό και αβάσιμο συμπέρασμα ότι τέτοιου είδους ευήθεις δηλώσεις αντιπροσωπεύουν ολόκληρο τον ελληνικό γυναικείο πληθυσμό.

Δεύτερον, διατυπώνεται ρητά ότι η ομορφιά είναι υποκειμενική και δεν συνάδει καθόλου με το εμπορικό-βιομηχανικό πρότυπο της εποχής μας. Η ομορφιά υπάρχει σε ολόκληρη την πλάση, στα ανθρώπινα δημιουργήματα (π.χ. έργα τέχνης, πνευματικά έργα, κτίσματα), αλλά και στο εσωτερικό ενός ανθρώπου. (π.χ. ψυχικά χαρίσματα, αρετές, ήθος και ταλέντα). Επομένως, η ομορφιά είναι λαθεμένα ένα συγκρίσιμο μέγεθος και δεν ανταποκρίνεται σε καμία περίπτωση σε εφήμερα πρότυπα που φθίνουν και εξαφανίζονται με τον χρόνο.

Τέλος, είναι σημαντικό το να σημειωθεί ότι σήμερα δυστυχώς συνεχίζουν να υπάρχουν στο τηλεοπτικό προσκήνιο διάφορες τηλεπερσόνες που αυτοαποκαλούνται ως «κορίτσια της διπλανής πόρτας» και διαθέτουν ένα τηλεοπτικό παντοπωλείο με πάγκους προϊόντων, το οποίο εκθέτουν σε καθημερινή βάση, χωρίς να έχουν πραγματική επαφή με την πραγματικότητα, έχοντας εξασφαλίσει ένα βιοτικό επίπεδο πέραν του δέοντος ικανοποιητικό για αυτές και τις οικογένειές τους. Και τα άτομα αυτά προφανώς δεν προσφέρουν τίποτε ουσιαστικό στο κοινωνικό σύνολο.

ΙΙΙ. Κοινωνικό επίπεδο

Σε συνάρτηση με όλα τα ανωτέρω πρέπει να γίνει αναφορά σε κάποια επιπλέον ζητήματα, όπως η οικονομική κρίση, που έχει επιφέρει ανεπανόρθωτες και, κατ’ ελάχιστο, δυσχερώς επανορθώσιμες βλάβες σε μεγάλο ποσοστό στον κοινωνικό ιστό. Ειδικότερα, τα διαζύγια έχουν αυξηθεί πολύ τα εννέα αυτά χρόνια της οικονομικής κρίσης, η ενδοοικογενειακή βία έχει λάβει έκρυθμες διαστάσεις πράγμα που φαίνεται και από τα αυξημένα πινάκια αντίστοιχων υποθέσεων στα δικαστήρια, τα ανήλικα τέκνα ζουν στερημένα από τα βασικά αγαθά μέσα στην ανασφάλεια, την αβεβαιότητα και την απαισιοδοξία, η εγκληματικότητα έχει λάβει τρομακτικές διαστάσεις στις μεγαλουπόλεις, τα αστικά κέντρα καθίστανται ακόμη πιο επικίνδυνα σε σύγκριση με το παρελθόν λόγω της αύξησης των χρηστών ναρκωτικών ουσιών, ενώ ακόμη το μεγαλύτερο τμήμα της ελληνικής κοινωνίας είναι υπερχρεωμένο, άνεργο ή υποαπασχολούμενο και αδυνατεί να ζήσει αξιοπρεπώς.

Η ελληνική κοινωνία είναι σήμερα ένα καζάνι που βράζει και έχει φτάσει πλέον στο σημείο να ξεχυθεί λόγω της ανέχειας, της μακροχρόνιας ανοχής, της συσσώρευσης του θυμού, της αγανάκτησης και κυρίως του κοινωνικού μίσους. Το τελευταίο, μάλιστα, συνήθως εκδηλώνεται με μια ασήμαντη αφορμή στα social media κάτω από μια είδηση ή ένα status και πολλές φορές κάτω από τον μανδύα της ανωνυμίας.

Επίσης, είναι καλό να επισημανθεί ότι κυρίως εξαιτίας όλων των ανωτέρω επικρατεί σε μεγάλο βαθμό η ασχετοσύνη και ειδικότερα υπάρχουν κάποιες μερίδες ατόμων που είναι «πολύξεροι», αλλά στην πραγματικότητα είναι άσχετοι και άξεστοι. Κι ως προς αυτό πρέπει να τονιστεί ότι η ασχετοσύνη σχετίζεται τόσο με το μορφωτικό επίπεδο κάποιου, όσο και με την παιδεία του. Ειδικότερα, υπάρχουν άτομα χωρίς μορφωτικό επίπεδο που δηλώνουν δημόσια άσχετα πράγματα για σημαντικά ζητήματα, όπως πχ. την χρήση του άρθρου 120§4 Σ ή την δημιουργία πραξικοπήματος για την διαφύλαξη της ελληνικότητας της Μακεδονίας.

Τέλος, είναι παραπάνω από προφανές ότι όταν μια κοινωνία δεν μπορεί να εξασφαλίσει τα προς το ζην, λειτουργεί με βάση το «επιθυμητικό» μέρος της ψυχής, σύμφωνα με τον Πλάτωνα, ήτοι με βάση τις επιθυμίες και τα ένστικτά της. Αντικειμενικά και εύλογα, ένας άνθρωπος που αδυνατεί να καλύψει τις βασικές του ανάγκες, δεν γίνεται να ενδιαφερθεί για το «θυμοειδές» ήτοι για τον συναισθηματικό του κόσμο καθώς και για το «λογιστικό» μέρος της ψυχής του, ήτοι για τις λογικές λειτουργίες του. Παρόλα αυτά, δεν χρειάζεται για παράδειγμα να αρχίσει να διαβάζει κάποιος ολημερίς Σοπενχάουερ ή να ακούει Μότσαρτ για να εξευγενίσει το πνεύμα του. Μπορεί με αργά και σταθερά βήματα να βρει το κίνητρο για την δημιουργικότητά του, να επαναπροσδιορίσει τους στόχους του και να εξελιχθεί πνευματικά.

IV. Επίλογος

Στην αυγή της επόμενης δεκαετίας, ειδικά η Ελλάδα έρχεται αντιμέτωπη με πολλαπλά προβλήματα στο εσωτερικό της, τα οποία χρειάζονται άμεση, αποτελεσματική και ασφαλή επίλυση. Άραγε, οι πολιτευόμενοι στις ερχόμενες τριπλές εκλογές προτίθενται να αναλάβουν την ευθύνη για την διαχείρισή τους και να βάλουν σε μια σειρά το “confusio” που επικρατεί;

*Η Άννα Παυλίδου είναι ασκούμενη δικηγόρος και δημοσιογράφος.

No related posts.