Με δύο γλώσσες στην Ελλάδα

Η διγλωσσία δεν είναι σπάνιο φαινόμενο στην Ελλάδα. Αιτία γι’ αυτό αποτελούν αφενός οι μεικτοί γάμοι, οικογένειες δηλαδή, στις οποίες ο ένας γονέας μιλάει άλλη γλώσσα από την ελληνική, και αφετέρου τα παιδιά από οικογένειες μεταναστών.

Τα λάθη που γίνονται στην εκπαίδευση δίγλωσσων παιδιών είναι ποικίλα και προέρχονται συχνά τόσο από τους γονείς όσο και από τους εκπαιδευτικούς. Οι ομάδες «Με 2 γλώσσες» και «Πολύδρομο», στο πλαίσιο της συμμετοχής τους στη Φοιτητική Εβδομάδα του Α.Π.Θ., διοργάνωσαν ημερίδα με τίτλο: «Θεσσαλονίκη: Γλώσσες των δρόμων και των ανθρώπων της πόλης», κατά τη διάρκεια της οποίας παρουσιάστηκε και το demo του ντοκιμαντέρ Thessaloniki: Voices of Diversity.

Σύμφωνα με τους γλωσσολόγους, δίγλωσσο θεωρείται το άτομο που έχει κατακτήσει τις δύο γλώσσες στην προσχολική ηλικία ή πριν την ηλικία των πέντε. Από την άλλη, οι ψυχολόγοι θεωρούν δίγλωσσο το άτομο που μιλάει σε ικανοποιητικό για την επικοινωνία επίπεδο δύο γλώσσες ανεξαρτήτως ηλικίας.

Η ιδέα για τη δράση ξεκίνησε με αφορμή τον προβληματισμό που προκαλεί το τέλος του ντοκιμαντέρ, στο οποίο ένα μικρό παιδί αναφέρει: «Δεν είναι κακό να μιλάς δύο γλώσσες, γιατί είναι καλό». Το παιδί φαίνεται να γνωρίζει ότι η διγλωσσία είναι κάτι καλό αλλά δεν μπορεί να εξηγήσει τον λόγο. «Κάπως έτσι έρχεται και κουμπώνει η δουλειά που κάνουμε εμείς στο ‘Με 2 γλώσσες’. Ουσιαστικά βρίσκουμε τα ερευνητικά αποτελέσματα που αποδεικνύουν αν πράγματι κερδίζει κανείς ή όχι από τη διγλωσσία. Προσπαθούμε να μεταδώσουμε αυτή την πληροφορία προς τους ενδιαφερόμενους, δηλαδή τα ίδια τα δίγλωσσα παιδιά, τους γονείς τους, τις κοινότητές τους και τον εκπαιδευτικό που έχει να αντιμετωπίσει τέτοια παιδιά στην τάξη του», επεσήμαναν οι υπεύθυνες της υπηρεσίας «Με 2 γλώσσες», Μαρία Καλτσά και Μαρία Μαρτζούκου. Η παραπάνω υπηρεσία είναι διαδικτυακή και μέσα από αυτή οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να ενημερωθούν για τη διγλωσσία αλλά και να στέλνουν e-mail με απορίες για συγκεκριμένες καταστάσεις.

Το ντοκιμαντέρ Thessaloniki: Voices of Diversity γυρίζεται από τη Νάστα, φοιτήτρια του Τμήματος Επιστημών Προσχολικής Αγωγής και Εκπαίδευσης αλλά και μέλος της ομάδας «Πολύδρομο». Μολονότι είναι η πρώτη φορά που πιάνει στα χέρια της κάμερα, ξεκίνησε τα γυρίσματα με δική της πρωτοβουλία. Το «Πολύδρομο» προσπαθεί να προωθήσει τη διγλωσσία και τον πολυπολιτισμό στην εκπαίδευση, να διαδώσει την ομορφιά του να μιλάει κανείς παραπάνω γλώσσες και όχι μόνον τις γνωστές και επικρατέστερες (π.χ. γερμανικά, γαλλικά, ισπανικά). Ενδιαφέρεται για όλες τις γλώσσες, από την τσιγγάνικη, τα αραβικά, τα αλβανικά μέχρι διαλέκτους που μπορεί να υπάρχουν γύρω μας και δεν τις γνωρίζουμε. «Όλες είναι όμορφες, όλες μας βοηθούν στην επικοινωνία, οπότε είναι θεμιτές και προσπαθούμε με έναν τρόπο να το κάνουμε γνωστό αυτό κυρίως σε εκπαιδευτικούς, γιατί επηρεάζουν άμεσα την πραγματικότητα των παιδιών», τόνισε η Νάστα.

«Σκέψου μια μαμά φοβισμένη που μπορεί να έρχεται από την Αλβανία με τα πόδια, να έχει υποστεί τον ρατσισμό όλου του κόσμου, να της λέει η δασκάλα: θα μιλήσεις ελληνικά», επεσήμανε η Νάστα, προβληματίζοντάς μας. «Προσπαθούμε να πούμε σε γονείς: Μιλάτε την πρώτη σας γλώσσα, όποια και αν είναι. Προσπαθούμε να πούμε σε εκπαιδευτικούς: Αφήστε τα παιδιά, γιορτάστε την πρώτη τους γλώσσα, γιατί ανοίγει έναν κόσμο διαφορετικό. Χαρείτε μαζί τους τη γλώσσα που μιλάνε», πρόσθεσε.

Το ντοκιμαντέρ αποτελεί μέρος του πρότζεκτ Multilingual Thessaloniki: Voices of Diversity, το οποίο θα παρουσιαστεί ολοκληρωμένο το 2016 στο συνέδριο της παιδαγωγικής σχολής για τα δέκα χρόνια του ελληνογαλλικού μεταπτυχιακού προγράμματος του Παιδαγωγικού. Το πρότζεκτ αποτελείται από δύο μέρη: το ένα είναι η φωτογραφία και τα ηχητικά ντοκουμέντα και το άλλο είναι το βίντεο με συνεντεύξεις είτε μεμονωμένων ατόμων που κινούνται στην πόλη της Θεσσαλονίκης είτε μεταναστευτικών κοινοτήτων που έχουν ως κοινό χαρακτηριστικό τη διγλωσσία. Στόχος είναι να υπάρχει στο τέλος μια αντιπροσωπευτική εικόνα των γλωσσών που συναντάμε πιο συχνά στη Θεσσαλονίκη αλλά και των κοινοτήτων, των οποίων η παρουσία είναι σε μεγάλο βαθμό άγνωστη.

Οι πραγματικότητες των ανθρώπων που μιλούν δύο γλώσσες, το πώς ζουν, τα έθιμά τους, οι γιορτές τους, οι εκδηλώσεις τους, οι ημέρες μνήμης τους, είναι τόσο κοντά μας, αλλά ξέρουμε τόσο λίγα γι’ αυτά. Δεν είναι κρίμα;

Θα βρείτε την ομάδα «Με 2 γλώσσες εδώ: http://www.enl.auth.gr/me2glosses/index.html  και το «Πολύδρομο» εδώ: http://www.polydromo.gr/

Το demo του ντοκιμαντέρ Thessaloniki: Voices of Diversity: https://www.youtube.com/watch?v=MNmETldnqoU

No related posts.