Η ζωή στο Α.Π.Θ. με μαντίλα

«Ο κάθε πολιτισμένος άνθρωπος σέβεται τους διαφορετικούς από εκείνον» μου είπε η Ρουκιέ κοιτώντας με απορημένη στα μάτια. Η Ρουκιέ είναι φοιτήτρια της νομικής στο Α.Π.Θ. και η μόνη μουσουλμάνα στη σχολή της που φοράει μαντίλα. Το όνομά της σημαίνει «γοητεία». Τα μπλε της μάτια και το χαμόγελό της με κερδίζουν αμέσως.

Η ισλαμική μαντίλα («χιτζάμπ» στα αραβικά) καλύπτει τα μαλλιά, τα αυτιά, τον λαιμό, καθώς και μέρος του θώρακα. Ποικίλει σε χρώματα και σχέδια, καθώς και στον τρόπο δεσίματος. Τα χρώματα, βέβαια, δε θα πρέπει να είναι έντονα, ώστε να μην ελκύουν την προσοχή. Η λέξη hijab (χιτζάμπ) προέρχεται από την αραβική λέξη hajaba που σημαίνει «κρύβω από τη θέα» ή «(συν-)καλύπτω»· γι’ αυτό συνδέεται και με τον τρόπο ενδυμασίας, που πρέπει να είναι σεμνός.

«Όταν φοράς μαντίλα, καλύπτεις όλο το σώμα. Δεν προκαλείς» αναλύει η Ρουκιέ. Οι κοπέλες που φοράνε χιτζάμπ πρέπει να φοράνε χαλαρά ρούχα, προκειμένου να μη διακρίνεται η μορφή του σώματος. Τόσο η αδερφή της όσο και η μητέρα της φορούν επίσης μαντίλα. «Είναι μέρος της πίστης» μου εξηγεί. Αλλά αν δεν ήθελε να φορέσει, δε θα υπήρχε κάποιο πρόβλημα από την οικογένεια. Στο σπίτι βγάζει τη μαντίλα, όταν βρίσκεται ανάμεσα σε γυναίκες και κοντινούς άντρες συγγενείς.

Οι αντιδράσεις των άλλων

Με περιέργεια της ζητώ να μου πει αν την κοιτούν παράξενα στον δρόμο και αν τη ρωτούν γιατί φοράει μαντίλα. «Με έχουν ρωτήσει οι φίλες μου. Με ρωτάνε με περιέργεια έξω, αλλά είναι φυσιολογικό. Αν πας στην Αφρική και ο άλλος κυκλοφορεί φορώντας φύλλα, θα κοιτάς». Πλέον δεν παρατηρεί καν αν κάποιος την προσέχει. Παράλληλα, τονίζει πως ποτέ δεν την έχουν κοροϊδέψει ούτε έχει εισπράξει ρατσιστικά σχόλια. Με επιμονή συνέχισα να ρωτάω: «Όταν πηγαίνεις σε μέρος με πολύ κόσμο, όπως ένα club, δηλαδή, δε σε κοιτάνε με απορία»; «Δεν πηγαίνω σε club. Προτιμώ πιο ήσυχα μέρη» επισημαίνει.

Στο χωριό της και στην ευρύτερη περιοχή της Θράκης, η Ρουκιέ δεν κεντρίζει το ενδιαφέρον με την εμφάνισή της, καθώς δεν είναι σπάνιο γυναίκες της μουσουλμανικής μειονότητας να φορούν μαντίλα. Κατάγεται από τα Αρριανά, ένα χωριό της ακριτικής Ροδόπης, ο πληθυσμός του οποίου συνίσταται από 95% μουσουλμάνους και 5% χριστιανούς. Πρόκειται για μια κατεξοχήν αγροτική περιοχή όπου κύρια ασχολία των κατοίκων είναι η καλλιέργεια καπνού. Πριν από μερικές δεκαετίες, οι Έλληνες μουσουλμάνοι αυτών των περιοχών σπάνια φοιτούσαν στη δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια εκπαίδευση. Πλέον, το τοπίο, όμως, έχει αλλάξει ριζικά και η πλειοψηφία των νέων σπουδάζει σε ελληνικά και τουρκικά πανεπιστήμια.

Η νομική και σκέψεις για το μέλλον

Η νομική, μέσω της οποίας «αποκτά κανείς πολύπλευρες γνώσεις», όπως μου ανέφερε η Ρουκιέ, ήταν παιδικό της όνειρο, το οποίο κατάφερε να πραγματοποιήσει με τη βοήθεια της ειδικής ποσόστωσης που δίνεται στα παιδιά της μουσουλμανικής μειονότητας στη Θράκη για την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. «Η ποσόστωση είναι βοηθητική, γιατί φαντάσου ότι η μητρική γλώσσα μας δεν είναι τα ελληνικά. Ούτε στο σχολείο τα μαθαίνεις. Ο καθένας θα είχε τα ίδια προβλήματα». Στην αρχή, και η ίδια αντιμετώπισε δυσκολίες με την ελληνική γλώσσα, αλλά «όλα είναι θέμα μελέτης και προσπάθειας», περιέγραψε.

Στο επίπεδο της κοινωνικοποίησης δεν αντιμετώπισε κανένα πρόβλημα και προσαρμόστηκε εύκολα στη ζωή της μεγαλούπολης, όπως άλλωστε και οι περισσότεροι φοιτητές. Οι παρέες της είναι μεικτές, αποτελούνται δηλαδή από χριστιανούς και μουσουλμάνους. «Όταν ήρθα στη Θεσσαλονίκη δεν είχα αμφιβολίες. Είναι η ταυτότητά μου. Ξέρω γιατί το κάνω. Όχι επειδή μου το επιβάλλουν» τονίζει.

Σήμερα, η Ρουκιέ βρίσκεται στο τέταρτο έτος σπουδών και την προβληματίζει το μέλλον της, όπως και κάθε νέου. Την ενδιαφέρει έντονα το διεθνές δίκαιο, αλλά σε πρώτη φάση σκέφτεται να γυρίσει πίσω στην Κομοτηνή, για να κάνει την 18μηνη πρακτική άσκησή της και να αποκτήσει στη συνέχεια την άδεια ασκήσεως του επαγγέλματος. «Θα ήθελα να γίνω μια τέλεια νομικός» μου λέει, αλλά γρήγορα αυτοδιορθώνεται: «Δεν μπορείς ποτέ να είσαι τέλειος. Είναι λάθος φράση». Όσο το δυνατόν καλύτερη, προσθέτω.

«Η κάθε θρησκεία διδάσκει να σέβεσαι τον άλλον» καταλήγει και με προβληματίζει. Ζώντας σε μια χώρα όπου ο φασισμός ακμάζει και ο ρατσισμός κρύβεται πίσω από έναν σεμνότυφο μανδύα, αισθάνθηκα αυτή τη φορά κάτι να αλλάζει. Να γίνεται μια αρχή. Οι «διαφορετικοί» να μην είναι πια διαφορετικοί.

_______

Οι φωτογραφίες είναι της Πέπης Λουλακάκη από το λεύκωμα «Θράκη. Τόσο κοντά, τόσο μακριά».

No related posts.